Naukowa analiza stanu siedlisk w Puszczy Białowieskiej, przygotowana na zlecenie WWF Polska, stawia jednoznaczną diagnozę: gospodarka leśna, a więc wycinki i sztuczne nasadzenia drzew, to obecnie największe zagrożenie dla Puszczy.

Wyniki monitoringu leśnych siedlisk przyrodniczych wykazały m.in.:

"Zamieranie świerków spowodowane gradacją kornika nie wpływa na pogorszenie stanu naturowych siedlisk leśnych"

Fundacja WWF Polska przygotowała kompleksowy monitoring leśnych siedlisk przyrodniczych na obszarze Natura 2000 Puszczy Białowieskiej (poza Parkiem Narodowym). Został on przeprowadzony zgodnie z założeniami Państwowego Monitoringu Środowiska. Celem badania była ocena, w jakim stanie są siedliska leśne w Puszczy oraz jakie czynniki mają na nie największy wpływ.

Jest to jedyne dostępne opracowanie pokazujące tak szczegółowo stan zachowania siedlisk tego obszaru oraz czynniki wpływające na ich degradację.

W „Raporcie z monitoringu leśnych siedlisk przyrodniczych wpisanych do załącznika I Dyrektywy Siedliskowej w obszarze Natura 2000 Puszcza Białowieska PLC200004” wskazane są dwa główne czynniki, wpływające na obniżenie ocen stanu zachowania siedlisk leśnych w Puszczy Białowieskiej: przesuszenie siedlisk oraz gospodarka leśna.

 

Wycinka starodrzewów i sztuczne nasadzenia drzew oraz usuwanie martwego drewna nie mają nic wspólnego z ochroną przyrody i ochroną siedlisk leśnych w Puszczy Białowieskiej – mówi dr hab. Anna Orczewska z Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach - Gospodarka leśna negatywnie wpływa na stan zachowania siedlisk naturowych w Puszczy, co jasno pokazuje raport WWF.

Dodatkowo, badanie wykazało, że występowanie kornika nie pogarsza stanu badanych siedlisk. Wycinka motywowana kornikiem jest więc bezzasadna. W tych częściach Puszczy, gdzie ingerencja człowieka była minimalna, badacze odnotowali tylko pojedyncze drzewa zaatakowane przez kornika. Masowa gradacja kornika i obumieranie całych połaci lasu faktycznie ma miejsce w Puszczy, ale zachodzi w miejscach, gdzie gospodarka leśna (wycinka i sztuczne nasadzanie) była najintensywniejsza.

Zamieranie świerków spowodowane gradacją kornika nie wpływa na pogorszenie stanu naturowych siedlisk leśnych - szczególnie łęgów i grądów, gdzie świerk stanowi domieszkę. Wręcz przeciwnie, cykliczne gradacje kornika są naturalnym procesem powodującym obumieranie części drzew, tworzenie luk dla nowych pokoleń drzew i uzupełnianie zasobów rozkładającego się martwego drewna. Zamierające i martwe drzewa są jednym z ważniejszych składników lasów o charakterze naturalnym, siedliskiem wielu gatunków zwierząt i grzybów związanych ze starymi lasami. – mówi dr Anna Kujawa z Instytutu Środowiska Rolniczego i Leśnego PAN w Poznaniu – Kornik jest naturalnym elementem Puszczy kształtującym ją od wieków.

W związku z wynikami raportu o stanie zachowania siedlisk leśnych będących przedmiotami ochrony obszaru Natura 2000 Puszcza Białowieska, w szczególności negatywnego wpływu gospodarki leśnej na stan ich zachowania, oraz decyzjami ministra Szyszko i podległych instytucji, organizacje pozarządowe ClientEarth Prawnicy dla Ziemi, Dzika Polska, Greenmind, Greenpeace, OTOP, Pracownia na rzecz Wszystkich Istot i WWF wysłały pismo do Pani Premier Beaty Szydło z apelem o podjęcie stosownych działań zmierzających do ochrony Puszczy Białowieskiej. Wyrażamy nadzieję na podjęcie merytorycznej dyskusji ze strony decydentów, w szczególności ministra środowiska, opartej na wiedzy i danych naukowych.