W związku z informacjami medialnymi dotyczącymi realizowanej inwestycji („zamek”) w Stobnicy, wyrażamy zaniepokojenie potencjalnym jej negatywnym wpływem na środowisko, jak i możliwymi nieprawidłowościami w procesie uzyskania pozwoleń na realizację tego przedsięwzięcia. 

Zwracamy uwagę, że problemy z odpowiednią oceną inwestycji takie jak budowle, w tym drogi, prace na rzekach (w tym melioracje, infrastruktura wodna) nie są rzadkością w całej Polsce, a organizacje ekologiczne reagują w przypadku największych zagrożeń, które udaje się im zidentyfikować. Takie reakcje dotyczyły między innymi wycinki Puszczy Białowieskiej i Karpackiej, budowy drogi przecinającej dolinę Rospudy czy planowanego przegradzania Wisły zaporą w Siarzewie. Fundacja WWF Polska oraz inne organizacje walczące o polską przyrodę nie są w stanie kontrolować wszystkich inwestycji szkodliwych dla przyrody, które wciąż wykonywane są w całej Polsce w oparciu o nieodpowiednie oceny odziaływania na środowisko lub bez nich.

Zwracamy przy tym uwagę, że obecna struktura i system ochrony przyrody w Polsce umożliwia administracji publicznej odpowiednią kontrolę inwestycji i ochronę przyrody jednak ciągłym problemem jest sprawność działania tego systemu w tym brak konsekwentnego egzekwowania obowiązującego prawa. Zajmujące się wydawaniem decyzji środowiskowych Regionalne Dyrekcje Ochrony Środowiska (RDOS) wydają się obecnie przeciążone i niedoinwestowane. Ciągłym problemem jest też niska jakość ocen oddziaływania inwestycji na środowisko, które zlecane i finansowane są przez inwestorów.

Już w 2006 r. i w 2007 r. WWF opublikował raporty* na temat jakości ocen oddziaływania na środowisko w Polsce, wskazujący na powszechne i poważne mankamenty tych ocen. Minęło 12 lat, a znacząca poprawa jakości ocen oddziaływania na środowisko nie nastąpiła. Minister środowiska przy okazji wypowiedzi o inwestycji w Stobnicy stwierdził, że: „Ochrona polskiej przyrody jest kwestią nadrzędną i dlatego wszelkie postępowania w takich sprawach powinny być prowadzone w sposób przejrzysty i niepozostawiający pola do żadnych wątpliwości**” .

W pełni się z tym zgadzamy i od lat apelujemy o przełożenie takich deklaracji na praktykę. Wnioskujemy więc również do obecnego ministra środowiska o zajęcie się tym problemem w sposób systemowy, a więc co najmniej poprzez:

Fundacja WWF Polska liczy na to, że obecne duże zainteresowanie medialne i społeczne sprawą inwestycji w Stobnicy oraz cytowane powyżej oświadczenie ministra środowiska związane z tą sprawą przełożą się na wprowadzenie niezbędnych zmian do obecnego systemu wydawania zezwoleń na realizację inwestycji oraz ich kontroli.

 * Wiśniewska M., Babicz M. (red.). 2006. Raport. Jakość ocen oddziaływania na środowisko w Polsce. Krajowa praktyka a prawo międzynarodowe. WWF Polska, Warszawa. Rok później w 2007 r. raport: Wiśniewska M. (red.). 2007.Raport. Jakość konsultacji społecznych w Polsce. Krajowa praktyka a uwarunkowania prawne. WWF Polska, Warszawa

 ** https://www.mos.gov.pl/aktualnosci/szczegoly/news/minister-srodowiska-z…